Changpeng Zhao
Changpeng Zhao (kısaca CZ, d. 1977), Çin doğumlu Kanadalı girişimcidir ve 2017’de dünyanın en büyük kripto para borsalarından biri olan Binance’i kurmuştur. Kasım 2023’te Binance’in kara para aklamayla mücadele programındaki eksiklikler nedeniyle ABD’de suçunu kabul etmiş, CEO’luktan ayrılmıştır; Nisan 2024’te dört ay hapis cezasına çarptırılmış ve Ekim 2025’te ABD Başkanı tarafından affedilmiştir.
Erken yaşam ve kariyer
Zhao, 1977’de Çin’de doğdu; çocukken ailesiyle Kanada’ya göç etti. McGill Üniversitesi’nde bilgisayar bilimi okudu, finans teknolojisi alanında yazılım geliştiriciliği yaptı ve Bloomberg Tradebook’ta çalıştı. Sonra bir Çinli bitcoin şirketinde ve bir başka kripto platformunda teknoloji yöneticiliği yaptı.
Binance
Temmuz 2017’de Binance’i kurdu; borsa kısa sürede işlem hacmine göre dünyanın en büyüğü haline geldi. Binance, geniş altcoin listesi, düşük ücretleri ve çeşitli ürünleriyle tanındı; aynı zamanda çok sayıda ülkede düzenleyicilerle sorunlar yaşadı (Kripto para borsası). Türkiye’de de Binance markalı yerel bir platform bulunmaktadır (Türkiye’de kripto para).
Hukuki süreç
Kasım 2023’te ABD Adalet Bakanlığı ile varılan anlaşma kapsamında Binance, 4,3 milyar dolarlık bir ceza ödemeyi kabul etti; Zhao, Banka Gizlilik Yasası’nı ihlal ederek etkin bir kara para aklamayla mücadele programı yürütmemekle ilgili suçunu kabul etti ve CEO’luktan ayrıldı. 30 Nisan 2024’te dört ay hapis cezası aldı ve Eylül 2024’te tahliye edildi. 23 Ekim 2025’te ABD Başkanı Donald Trump onu affettiğini duyurdu; Beyaz Saray, kovuşturmayı “kripto savaşı”nın bir parçası olarak nitelendirdi, eleştirmenler ise çıkar çatışması tartışması başlattı.
Eleştiri ve savunma
Eleştirmenler, Binance’in erken yıllarda düzenleme ve uyum konusunda yetersiz kaldığını ve kara para aklama risklerine yeterince önlem almadığını savunur. Zhao ve destekçileri ise suçlamaların dolandırıcılık veya mağdurları içermediğini, yalnızca uyum eksikliği olduğunu belirtir. Mahkeme belgeleri ve resmî açıklamalar bu konuda birincil kaynaklardır.
Mirası ve etkisi
Binance, kripto borsalarının ölçeğini ve küresel rekabetini belirleyen şirketlerden biri olmuş; aynı zamanda düzenleyici baskının ve uyum sorumluluklarının neden önemli olduğunu gösteren bir örnek olmuştur. Zhao’nun hukuki süreci ve affı, kripto politikalarındaki değişimlerin siyasetle ilişkisini tartışmaya açmıştır (Türkiye’de kripto para).
Sık sorulan sorular
- Changpeng Zhao kimdir?
- Binance’in kurucusu olan Çin doğumlu Kanadalı girişimcidir.
- CZ hapse girdi mi?
- Nisan 2024’te dört ay hapis cezası aldı ve Eylül 2024’te tahliye edildi.
- CZ affedildi mi?
- Evet; 23 Ekim 2025’te ABD Başkanı tarafından affedildiği duyuruldu.
- Binance ne zaman kuruldu?
- Temmuz 2017’de kuruldu.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ABD Adalet Bakanlığı – Binance anlaşması (2023) — www.justice.gov
- Binance — www.binance.com