Vitalik Buterin
Vitalik Buterin (d. 31 Ocak 1994, Kolomna, Rusya), Rus-Kanadalı yazılımcı ve Ethereum blok zincirinin kurucu ortaklarından biridir. 2013’te Ethereum’un fikrini beyaz kitapla önermiş, ağ 30 Temmuz 2015’te başlatılmıştır. Bitcoin Magazine’in kurucu ortaklarından da biridir.
Erken yaşam
Buterin, altı yaşında ailesiyle birlikte Kanada’ya taşındı. Matematik ve programlamaya erken yaşta ilgi duydu. 2011’de babasından Bitcoin’i öğrendi ve aynı yıl Mihai Alisie ile birlikte Bitcoin Magazine’i kurdu. Waterloo Üniversitesi’nde bilgisayar bilimi okurken eğitimine ara verdi; 2014’te Thiel Fellowship bursunu kazandı.
Ethereum
Kasım 2013’te yayımladığı beyaz kitapta, Bitcoin’in betik sisteminin sınırlarına karşılık, genel amaçlı program çalıştırabilen bir blok zinciri önerdi. Fikir, Gavin Wood, Joseph Lubin, Charles Hoskinson, Anthony Di Iorio ve başka kişilerin katılımıyla hayata geçirildi. Ağ 30 Temmuz 2015’te başladı. Buterin, projenin en görünür araştırmacısı olmayı sürdürmüş ve “The Merge” (2022) gibi büyük teknik geçişlerin vizyonunda rol almıştır; ancak Ethereum protokolü tek bir kişiye ait değildir ve geliştirme süreci çok sayıda araştırmacı ve geliştirici tarafından yürütülür.
Görüşleri ve yazıları
Buterin kişisel blogunda, kripto ekonomisi, merkeziyetsizlik, kamu malları finansmanı, gizlilik ve yönetişim konularında sık yazılar yayımlar. Hisse kanıtına geçişi, ikinci katman ağlarını ve “sosyal kurtarma” gibi cüzdan güvenliği fikirlerini savunmuştur.
Hayırseverlik
2021’de, kendisine gönderilen büyük miktarda bir meme coini bağış olarak Hindistan’daki COVID-19 yardım fonuna aktarmıştır; fonların bir kısmı da başka alanlara yönlendirilmiştir.
Eleştiriler
Buterin’in Ethereum üzerindeki etkisinin merkezileşme riski taşıdığı, kamuya açık yorumlarının piyasayı etkileyebildiği yönünde eleştiriler vardır; kendisi de ağın tek kişiye bağımlı olmaması gerektiğini sıkça vurgular.
Mirası ve etkisi
Buterin’in önerdiği programlanabilir blok zinciri modeli, DeFi, NFT ve DAO gibi alanların doğmasını sağlayan altyapıyı sunmuştur (Merkeziyetsiz finans (DeFi), NFT). Ethereum’un büyümesi, kripto ekosisteminin Bitcoin merkezli bir ödeme ağından çok katmanlı bir uygulama ekosistemine dönüşmesinde etkili olmuştur. Aynı zamanda Ethereum’un merkeziyetsizlik, ücretler ve ölçeklenme tartışmaları, projenin kurucusuna yönelik sürekli bir dikkat ve eleştiri de yaratmıştır.
Sık sorulan sorular
- Vitalik Buterin kimdir?
- Ethereum’un kurucu ortaklarından biri olan Rus-Kanadalı yazılımcıdır.
- Vitalik Buterin Ethereum’un tek kurucusu mu?
- Hayır. Fikri o önermiş olsa da ağ birkaç kurucu ortak ve çok sayıda geliştiricinin katkısıyla kurulmuştur.
- Vitalik Buterin ne zaman doğdu?
- 31 Ocak 1994’te Kolomna, Rusya’da doğdu.
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- Ethereum.org – Ethereum beyaz kitabı — ethereum.org
- Vitalik Buterin – Kişisel blog — vitalik.eth.limo